Yatırımcıyı tanıyın
Joseph Piotroski bir muhasebe profesörüdür; yöntemini 2000 yılında Chicago Üniversitesi'ndeyken yayımladığı "Value Investing: The Use of Historical Financial Statement Information to Separate Winners from Losers" makalesinde anlattı. Bugün Stanford Üniversitesi'nde öğretim üyesidir. F-Skor, akademiden çıkıp yatırımcılar arasında en yaygın kullanılan ölçütlerden biri oldu.
Temel fikir
Ucuz (defter değerine göre düşük fiyatlı) hisselerin önemli bir kısmı ucuz olmayı hak eder, çünkü işleri kötüdür. Piotroski, kamuya açık mali tablolardaki dokuz basit sinyalle bu grubun içinden mali durumu düzelen şirketleri ayırmayı önerdi: kârlılık (4 sinyal), borç ve likidite (3 sinyal), faaliyet verimliliği (2 sinyal). Her sinyal 0 ya da 1 puandır; 9 üzerinden yüksek puan, güçlenen bir şirkete işaret eder.
Kriterler neden bunlar?
Dokuz sinyali makaledeki tanımlarla uyguluyoruz ve Piotroski'nin yaptığı gibi yalnızca en ucuz grupta (PD/DD'si en düşük %30) 7 ve üstü puan alan şirketleri listeye alıyoruz. Her hisse sayfasında dokuz sinyalin hangisini geçtiği tek tek görünür.
Türkiye'ye nasıl uyarladık?
Bankalar ve sigorta şirketleri brüt marj, cari oran gibi kalemleri anlamlı biçimde raporlamadığı için kapsam dışında. Sinyaller son iki yıllık tabloların karşılaştırmasıyla hesaplanıyor.
Yaklaşımın zayıf yanları
- Piotroski'nin bulguları ağırlıklı olarak küçük ve az işlem gören şirketlerden geliyordu; büyük şirketlerde etki daha zayıf olabilir.
- Yıllık tablolara dayandığı için gecikmelidir; bir yıl içindeki değişimi geç yakalar.
- Sinyaller ikilidir: küçük bir iyileşme ile büyük bir iyileşme aynı puanı alır.
- Yazarın kendisi de puanın seçiminde keyfi unsurlar olduğunu kabul eder; sihirli bir formül değil, bir eleme aracıdır.